Studiekeuzestress… herkenbaar?

Soms lijkt het alsof scholieren tegenwoordig álles kunnen worden. Waar onze generatie het moest doen met een paar klassieke studies (rechten, geneeskunde, techniek), kunnen jongeren nu kiezen uit opleidingen als Game Design, Data Science, Creative Business of Duurzame Energie. Fantastisch natuurlijk, maar eerlijk is eerlijk: het maakt de keuze er niet bepaald makkelijker op.

En dan speelt de toekomst ook nog mee. Door technologische ontwikkelingen, vooral op het gebied van AI, zullen sommige banen straks misschien verdwijnen, terwijl andere er compleet anders uit gaan zien. Ik snap heel goed dat veel leerlingen (en laten we eerlijk zijn: ook ouders) af en toe denken: “Help, waar moeten we beginnen”?

Eerste indruk

Bij ons thuis is het precies zo. Onze zoon doet dit jaar eindexamen op het VWO en de studiekeuze is een regelmatig terugkerend gespreksonderwerp aan de keukentafel. In de vierde klas maakte hij een persoonlijkheids- en beroepskeuzetest tijdens het mentoruur. Best handig, want je krijgt een eerste indruk: ben je een denker, een maker, een helper? En welke studies passen daarbij? Maar daarmee ben je nog lang niet klaar.

Gelukkig doet de school veel. De hele jaarlaag ging bijvoorbeeld met de bus naar een grote studiebeurs, een soort “snoepwinkel” voor opleidingen. En wij gingen mee naar open dagen, onder andere bij de Radboud Universiteit in Nijmegen. Iedere keer komt hij thuis met nieuwe ideeën… die de dag erna net zo hard weer veranderen. Maar goed, dat hoort er allemaal bij.

Geen druk, wel interesse

Wat wij merken, is dat het helpt om vooral met elkaar in gesprek te blijven. Geen druk, maar wel interesse. Wat vind je leuk? Waar krijg je energie van? En vooral: het hoeft niet meteen perfect. Zóveel jongeren switchen later nog eens van studie, en dat is echt helemaal oké. Websites zoals Studiekeuze123 helpen ook: daar kun je studies vergelijken, open dagen vinden en betrouwbare info opzoeken. Daarnaast kunnen leerlingen natuurlijk terecht bij hun mentor of decaan, en er zijn genoeg organisaties waar je persoonlijk studiekeuzeadvies kunt krijgen. Er is écht genoeg ondersteuning beschikbaar.

Tijdens de recente OR-vergadering kwam het onderwerp trouwens ook ter sprake. Het blijft belangrijk dat school blijft investeren in goede begeleiding rondom studiekeuze, want voor veel jongeren is het nogal een mijlpaal.

Kortom: studiekeuzestress hoort erbij, maar met wat hulp van school, ouders én een beetje humor vinden de meesten uiteindelijk vanzelf hun weg.