“Jamie gaf al aan dat het belangrijk is als school een plek kan zijn waar leerlingen over sombere gedachten en suïcidale gevoelens kunnen praten. Ook cijfers van CBS laten zien dat urgentie tot preventie noodzakelijk is.

In januari hebben alle vierdejaarsmentoren en beide leerlingcoördina­toren de gatekeeperstraining gevolgd, onderdeel van de Storm-aanpak (Strong Teens and Resilient Minds). Dit is een aanpak waarin onderwijs en zorg samenwerken. Door vroege signalen van depressie en suïcidaliteit bij jongeren te herkennen, kunnen suïcides voorkomen worden doordat jongeren eerder gezien en gehoord worden en eerder terecht komen op een voor hen passende plek.

Het is de bedoeling dat we allemaal gatekeepers worden om te monitoren hoe het met de mentale gezondheid gaat. Volgend schooljaar trainen we de eerste- en tweedejaarsmentoren. In die jaarlagen vullen leerlingen altijd al vragenlijsten van de GGD in over totale gezondheid. Aan de vragenlijsten zijn specifieke vragen over depressieve gevoelens en suïcidale gedachten toegevoegd. Voor mentoren kunnen lage scores op mentale gezondheid en/of gedragsveranderingen een signaal zijn om met de leerling in gesprek te gaan.

De training bestaat uit theorie, het herkennen van signalen en symptomen én geeft tips voor gespreksvoering. Mentoren hebben geoefend met voorbeeldvragen om te voelen en ervaren welke woorden bij hen passen. Tijdens een gesprek is het belangrijk om door te vragen en tot de kern te komen, want jongeren hebben schaamte rondom dit thema en gaan hier niet uit zichzelf over vertellen.

Een van de vragen van de mentoren tijdens de training was: als ik ga doorvragen, breng ik een leerling dan op ideeën? Dat is absoluut niet het geval. Als leerlingen al depressieve of suïcidale gedachten hebben, dan komt dat natuurlijk altijd ergens door. Er is iets in hun leven waar ze heel erg ongelukkig over zijn, als je daarnaar vraagt maak je het daarmee zeker niet erger. Omgaan met emoties in de puberteit is een heel ingewikkeld proces en volop in ontwikkeling. Het is de ervaring van de GGD en van de psychologen van Karakter (kinder- en jeugdpsychiatrie) met wie we de training geven, dat ernaar vragen bij jongeren opluchting teweegbrengt. Ze kunnen dan vertellen waar ze mee zitten. Belangrijk is om vooral zonder oordeel te luisteren naar wat een leerling te vertellen heeft. Daarop door te vragen en vervolgens met de leerling te kijken naar wat hij/zij nodig heeft.

Ook onderdeel van de Storm-aanpak, is de 'Op Volle Kracht'-training voor leerlingen. Daarmee starten we volgend schooljaar. In deze training, gebaseerd op cognitieve gedragstherapie, leren leerlingen die kampen met negatieve gedachten of gevoelens hiermee om te gaan.

Harde cijfers van CBS laten zien dat preventie echt nodig is. Met deze aanpak zijn we in staat beter de gesprekken met leerlingen te gaan voeren. Direct na de training gaven deelnemers aan de training heel waardevol te vinden. Een mentor heeft aangegeven zelf nu een gesprek te hebben gevoerd, terwijl ze het voorheen heel spannend zou hebben gevonden.”